Người kỹ sư góp phần “giữ nhịp” cho “trái tim” các nhà máy điện

Trong hành trình gần 10 năm qua, Công ty Dịch vụ Sửa chữa các nhà máy điện (EPS) trực thuộc Tổng công ty Phát điện 3 đã tạo dựng được vị thế vững chắc trong lĩnh vực bảo dưỡng, sửa chữa các nhà máy điện công suất lớn. Thành công đó có sự góp sức không nhỏ từ đội ngũ kỹ sư giàu kinh nghiệm, bền bỉ và tận tâm. Anh Cao Hoàng Thiên - Tổ trưởng Tổ Kiểm nhiệt, Phân xưởng Sửa chữa Điện - Tự động Vĩnh Tân là một trong những cá nhân tiêu biểu như thế. Bằng chuyên môn vững vàng, tinh thần trách nhiệm và niềm đam mê, anh vừa được vinh danh là 1 trong 38 Gương điển hình tiên tiến của EVNGENCO3 giai đoạn 2020–2025.

Hành trình gắn bó với ngành Điện lực Việt Nam

Xuất thân từ ngành Cơ điện tử, anh Thiên khởi đầu sự nghiệp tại một công ty chuyên sản xuất thiết bị điện. Tuy nhiên, khát khao được chinh phục hệ thống công nghệ hiện đại và có quy mô lớn hơn đã thôi thúc anh tìm đến lĩnh vực năng lượng. Cơ hội đến vào năm 2015 khi anh được tuyển dụng vào vị trí kỹ sư bảo trì tại Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2 – một trong những công trình nhiệt điện tầm cỡ và hiện đại nhất thời điểm đó. Tại đây, anh từng bước khẳng định năng lực khi trực tiếp đảm nhiệm công tác kiểm tra, sửa chữa, bảo dưỡng hệ thống điện và điều khiển tự động.

“Tôi bị thu hút bởi độ phức tạp và tính sống còn của hệ thống điều khiển - điện trong nhà máy điện. Đây là ‘trái tim’ trong vận hành nhà máy và tôi muốn được góp phần giữ cho trái tim ấy luôn đập đúng nhịp.” - anh Thiên cho biết.

Khi Công ty Dịch vụ sửa chữa các nhà máy điện EVNGENCO3 (EPS) – đơn vị trực thuộc Tổng Công ty Phát điện 3 - được thành lập vào đầu năm 2016, anh Thiên được tín nhiệm giao vị trí Tổ trưởng Tổ Kiểm nhiệt – Phân xưởng sửa chữa Điện - Tự động Vĩnh Tân EPS. Nhiệm vụ của tổ là trực tiếp xử lý các thiết bị đo lường, điều khiển cho toàn bộ hệ thống lò hơi, tuabin, máy phát... tại các nhà máy Vĩnh Tân 2 (công suất 1244 MW), Vĩnh Tân 4 và Vĩnh Tân 4 mở rộng (Công suất 1800 MW) và điện mặt trời Vĩnh Tân 2 (35MWp).

“Làm việc với điện và áp suất, với tổ máy hàng trăm MW – chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể gây hậu quả lớn. Một cảm biến lệch giá trị, một van phản hồi không phản hồi đúng tín hiệu có thể khiến cả chuỗi vận hành gặp sự cố. Chúng tôi không được phép sai.” - anh Thiên chia sẻ.

Với tinh thần đáp ứng kỷ luật làm việc cao, anh và tổ của mình nhiều năm liền hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ bảo dưỡng sửa chữa, từ công tác sửa chữa thường xuyên đến các công trình sửa chữa lớn đòi hỏi kỹ năng phân tích, xử lý tình huống nhanh và chính xác cao.

Một trong những bước ngoặt giúp anh Thiên trưởng thành vượt bậc là đợt đại tu tổ máy S2 (622 MW) năm 2018 – công trình đại tu lớn đầu tiên tại Vĩnh Tân 2. Trong công trình này, tổ Kiểm nhiệt phụ trách phần kiểm tra, hiệu chỉnh và đồng bộ các hệ thống đo lường – điều khiển then chốt của tuabin và lò hơi.

“Hơn 60 ngày đêm, chúng tôi đã sống trọn rất nhiều cung bậc cảm xúc của lần đầu thực hiện công trình đại tu lớn nhất trong hệ thống nhà máy của Tổng công ty Phát điện 3, đồng thời cũng là nhà máy điện than có công suất lớn nhất cả nước. Lúc đó tổ mới thành lập, chưa có nhiều kinh nghiệm với hệ thống lớn như vậy. Áp lực tiến độ, độ phức tạp kỹ thuật và sự kỳ vọng từ lãnh đạo là rất lớn,” anh Thiên nhớ lại.

Cuối cùng, sau những nỗ lực không ngừng nghỉ, tổ máy S2 được đưa trở lại vận hành trở lại và hoàn toàn đáp ứng được điều động của Trung tâm Điều độ Hệ thống điện quốc gia (nay là Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia) ở các mức tải. Đó là tiền đề để công ty EPS tiếp tục vươn lên chinh phục những đỉnh cao mới, khẳng định vị thế, thương hiệu của mình trong các dự án bảo dưỡng tổ máy công suất lớn như đại tu tổ máy S2 – Nhà máy điện Duyên Hải 1 (622,5 MW), Đại tu tổ máy S2 – NMĐ Vĩnh Tân 4 (600 MW).

“Đối với tôi, đây thực sự là dấu ấn quan trọng trong cuộc đời làm nghề. Thành công này vừa cho tôi thêm kinh nghiệm quý trong chuyên môn, vừa tiếp thêm niềm tin và động lực để tôi thêm quyết tâm cống hiến cho công việc.” – anh Thiên khẳng định.

Với vai trò là tổ trưởng phụ trách trực tiếp 23 kỹ sư, công nhân Tổ kiểm nhiệt, anh Thiên quan niệm, để xây dựng một tập thể vững mạnh, trước tiên phải tạo ra môi trường tôn trọng lẫn nhau, rõ ràng trong phân công và linh hoạt trong phối hợp. “Mỗi người giỏi một mảng, cùng nhau giỏi cả tổ. Tôi luôn cố gắng nắm bắt năng lực, thế mạnh của từng anh em để phân công công việc phù hợp. Ai mạnh phần nào thì để họ phát huy đúng phần đó.” – anh Thiên nói.

Bên cạnh đó, Tổ trưởng Cao Hoàng Thiên còn rất khuyến khích tinh thần học hỏi lẫn nhau trong tổ. Với những nội dung mới hoặc thiết bị phức tạp, anh chủ động hướng dẫn và yêu cầu cùng nhau nghiên cứu, trao đổi tại hiện trường. Những cách làm này đã giúp Tổ Kiểm nhiệt trở thành một tập thể gắn bó, chuyên môn vững vàng, các thành viên trong tổ đều được truyền động lực để đóng góp trí tuệ, tay nghề của mình cho tập thể.

Không chỉ là người tổ trưởng tận tâm với chuyên môn, anh Cao Hoàng Thiên còn đảm nhiệm vai trò Phó Chủ tịch Công đoàn bộ phận Phân xưởng. Trên cương vị này, anh luôn trăn trở tìm cách nâng cao đời sống tinh thần cho anh em công nhân, kỹ sư – từ việc khuyến khích tham gia thể thao, tổ chức các buổi sinh hoạt gắn kết, giao lưu định kỳ... Với anh, đó không đơn thuần là hoạt động phong trào, mà là cách để xây dựng một tập thể đoàn kết, tạo nguồn năng lượng tích cực để làm việc hiệu quả hơn mỗi ngày.

Tấm gương tiên phong đổi mới sáng tạo

Theo anh Thiên, việc phát triển công nghệ và thúc đẩy sáng tạo trong công tác bảo dưỡng – sửa chữa không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu tất yếu. Đây là con đường duy nhất để nâng cao năng lực cạnh tranh, đảm bảo an toàn, tối ưu chi phí và hiệu suất vận hành.

Với định hướng như vậy, trong suốt quá trình 10 năm công tác, anh Thiên đã có nhiều sáng kiến hiệu quả, nổi bật là giải pháp “Cải tiến phần điều khiển các van xả tro khô của silo tro bay tại Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2” được Tổng công ty công nhận năm 2023. Anh Thiên cho biết, xuất phát từ quá trình cải tiến hệ thống điều khiển van xả tro khô, một trở ngại lớn nảy sinh: các vật tư cần thiết không có sẵn trong kho, nếu tiến hành mua mới sẽ phát sinh chi phí đáng kể và không đảm bảo tiến độ theo yêu cầu do hệ thống thải tro phải vận hành liên tục, không được phép gián đoạn. Sau quá trình cùng các kỹ sư trong tổ nghiên cứu, anh quyết định điều chỉnh thiết kế, tận dụng tối đa các vật tư tồn kho hiện có. Tuy nhiên, công việc không hề dễ dàng bởi vừa phải giải quyết vấn đề cấp bách theo yêu cầu vận hành, vừa phải nắm chắc nguyên lý hoạt động của các thiết bị thay thế. Đồng thời thiết kế và lắp đặt phải đảm bảo hệ thống vẫn vận hành ổn định, đáp ứng đầy đủ các tiêu chí kỹ thuật như thiết kế nguyên bản của nhà sản xuất.

“Sau nhiều lần mô phỏng và thử nghiệm trên phần mềm, phương án cải tiến đã được triển khai thành công. Giá trị làm lợi không thể đo đếm bằng con số, bởi hiệu quả mang lại rất rõ ràng: hệ thống hoạt động ổn định, đáng tin cậy, giúp tiết kiệm chi phí vật tư và nhân công.” – kỹ sư Cao Hoàng Thiên cho hay.

Được mệnh danh là “cây sáng kiến” của đơn vị, trước đó, người kỹ sư 39 tuổi này còn là chủ trì loạt sáng kiến cấp Tổng công ty như: “Giải pháp thi công cải tiến cảm biến báo mức silo tro nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2” (2020); “Phương án thi công cải tiến đầu do nhiệt độ đầu ra bộ phân ly than nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2” (2021); “Giải pháp cải tiến chuyển đổi bộ định vị GEMȔ 1436 sang bộ định vị TZIDC-ABB” NMNĐ Vĩnh Tân 2” và “Giải pháp cải tiến mạch điều khiển bộ truyền động Rotork IQ thể loại điều khiển ON/OFF thành điều khiển phần trăm” (2022). Nhiều năm liền anh đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở, được nhận bằng khen của Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước, Tổng công ty Phát điện 3 và Công ty EPS.

Theo anh Thiên, những sáng kiến không đến từ điều gì to tát, mà bắt đầu từ chính mong muốn cải thiện công việc mỗi ngày. Đó là thành quả của cả một tập thể cùng suy nghĩ, cùng hành động vì mục tiêu chung. Đặc biệt, sự ủng hộ và tạo điều kiện từ Ban lãnh đạo chính là nền tảng quan trọng, góp phần thúc đẩy và hiện thực hóa các ý tưởng sáng tạo trong suốt những năm qua. Anh cũng chia sẻ: “Tại các đơn vị trên toàn Tổng công ty, phong trào thi đua được tổ chức thường xuyên, thu hút sự hưởng ứng của đội ngũ người lao động. Những cá nhân và tập thể đạt thành tích được tuyên dương, khen thưởng xứng đáng. Nhờ đó chúng tôi cảm thấy được khích lệ, truyền động lực phấn đấu hoàn thành thật tốt nhiệm vụ.”

Anh Trần Hữu Tiến - Quản đốc Phân xưởng Sửa chữa Điện – Tự động Vĩnh Tân tự hào chia sẻ về người đồng nghiệp tận tụy của mình: “Anh Thiên là đại diện tiêu biểu cho một thế hệ kỹ sư điện – giỏi nghề, yêu nghề, tận tâm với công việc và luôn khát khao đổi mới, sáng tạo. Ở anh hội tụ sự kết hợp hài hòa giữa năng lực chuyên môn vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao và một tình yêu nghề bền bỉ. Không chỉ hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, anh còn là người truyền cảm hứng cho đội ngũ kỹ sư trẻ – giúp họ thêm tự tin bước tiếp, tiếp nối truyền thống người EPS: làm việc bằng năng lực, phụng sự bằng trái tim”.

Công việc gắn liền với những tổ máy hàng trăm MW, với áp lực về tiến độ và độ chính xác tuyệt đối, nhưng kỹ sư Cao Hoàng Thiên chưa bao giờ hết nhiệt huyết với nghề. Như bao “người lính ngành Điện” khác, anh cùng đồng đội âm thầm cống hiến qua từng sáng kiến, từng sự chia sẻ để giúp nhau cùng tiến lên. Hành trình của người kỹ sư ấy luôn bền bỉ, vững vàng như những nhịp tim đều đặn của hệ thống điện mà anh đang ngày đêm góp sức gìn giữ.